24/06/2018

Nieuwe meiden, nieuwe knechten

Tijdens de historische evocatie 'Nieuwe meiden, nieuwe knechten' nemen de Bokrijkacteurs je mee naar juni 1913. Naar jaarlijkse gewoonte vindt de personeelswissel op de boerderijen plaats.

Juni 1913.  Naar jaarlijkse gewoonte vindt er rond Sint-Jan (24 juni) een personeelswissel plaats op de boerderijen.  Nieuwe meiden en knechten worden aangeworven en anderen vertrekken.  Zij die van tevoren niet  gevraagd zijn om te blijven, weten dat ze iets anders moeten zoeken.  Maar niet elke boerderij ligt even goed in de markt!

De boeren hebben voorafgaandelijk mondeling afspraken gemaakt met hun werkvolk en de overeenkomsten zijn bezegeld met de traditionele huurpenning.  Maar zal iedereen zich aan het gegeven woord houden?  Woordbreuk heeft immers verstrekkende gevolgen, zowel voor de bazen als voor het personeel!

Wist je dat…

  • deze arbeidsovereenkomsten mondeling afgesloten werden en een geldigheid van één jaar hadden

  • het gebruikelijk was dat de boer enige tijd van tevoren aan die knechten en meiden die hij wilde behouden voor het volgende jaar, vroeg of ze gingen blijven

  • diegenen die niet gevraagd waren dus gelijk wisten dat ze naar een andere betrekking moesten uitkijken

  • de afspraken over indiensttreding werden bezegeld met het overhandigen door de boer van een “huurpenning”: 5 frank voor knechten en een stuk stof voor meiden

  • het aanvaarden van deze huurpenning de overeenkomst bindend maakte; bij woordbreuk moest hij niet alleen worden teruggegeven maar de persoon in kwestie liep het gevaar nergens meer aangenomen te worden, of als het een boer was, geen werkvolk meer te vinden

  • er een duidelijke onderlinge hiërarchie bestond onder de meiden en knechten en dat de paardenknecht de belangrijkste positie bekleedde

  • deze paardenknecht het meeste verdiende, rond 1910 gemiddeld 500 frank per jaar

  • een gewone, volwassen knecht in die periode rond de 400 frank per jaar kreeg en een meid gemiddeld rond de 250 frank

  • dat zij naast deze lonen ook nog kost en inwoon kregen én nog een aantal voordelen: bv. enkele frank per persoon voor elk verkocht stuk vee of voor het laten bevruchten van paarden of varkens

  • nieuw dienstpersoneel dat van verder moest komen, op de wisseldag soms door de boer met paard en kar werd afgehaald

Tijdens de historische evocatie gelden de reguliere toegangsprijzen.
Bekijk alle activiteiten en aanvangsuren van de scenes.