Teutenhuis Eksel
Teutenhuis Eksel - #35

Bouwperiode: 17e en 18e eeuw | Afkomstig van: Eksel | Naar Bokrijk gekomen in: 1966 | locatie in het museum: Kempen

Het gebouw en haar verleden

Teuten waren kooplieden die door rondtrekkende handel een zekere welstand wisten op te bouwen. Dit langgevelig Teutenhuis is volledig opgetrokken in baksteen. In de sierlijke kopgevel, waarin de muurankers het jaartal 1731 aangeven, herkent men de invloed van de barok. De hoge gang leidt ondermeer tot de winkel waar de vrouw des huizes handelswaar verkocht. Aan de overzijde ligt de kamer die door zijn omvang en stoffering een sterk burgerlijke indruk wekt. Naast de woonvertrekken bevinden zich onder hetzelfde dak een koe- en paardenstal, een schuur en een karhuis.

Teutenhuis in een teutendorp

Eén blik op dit huis en je weet: hier woonden geen arme boeren. Teuten waren rondtrekkende handelaars en vakmannen uit de Kempen. Dat was vaak een winstgevend beroep. Daardoor konden ze mooie, grote, stenen huizen bouwen, die leken op de huizen van de toenmalige stedelijke burgerij. In Eksel en omgeving waren er heel wat teutenfamilies met zo’n huis.

Wie waren de teuten?

De teutenhandel ontstond rond 1600 en verdween in het begin van de vorige eeuw. Honderden mannen trokken een groot deel van het jaar rond door Luxemburg, Frankrijk, Nederland, Duitsland of zelfs Denemarken. Ze hadden elk hun specialiteiten: koperwaren, aardewerk, textiel en accessoires verkopen, ketels lappen, dieren castreren, … De teuten werkten samen in ‘compagnieën’. Een compagnie was strak georganiseerd en had een eigen handelsgebied. Sommige teuten hielden in hun tijdelijke verblijfplaats een winkel open. Als de teuten na maanden van huis in de winter terug thuis kwamen, was het feest in het dorp. Andere teuten verhuisden voorgoed naar het buitenland.

Een winkel zonder verpakkingen

Aparte verpakkingen zijn vooral iets van de laatste eeuw. Voordien kocht je de meeste producten in bulk. In een winkel stonden zakken, kisten of tonnen waaruit de verkoper een hoeveelheid afwoog. De klant nam zijn aankopen in een papieren zak of zelf meegebrachte tas of kom mee naar huis. Vandaag is om ecologische redenen de verpakkingsloze winkel opnieuw in.